avusturyalı zoolog karl von frisch, 1940'larda bal arılarının kovan karanlığında yüzyıllardır rastgele sanılan hareketlerinin aslında kusursuz bir koordinat sistemi olduğunu çözdü. nektar bulan arı, dikey petek üzerinde sekiz çizerek sallanma dansı yapar. dansın ortasındaki düz koşunun yerçekimi ekseniyle yaptığı açı, yiyeceğin güneşe göre yönünü verir. kanat çırpıp sallanma süresi uzadıkça hedefin mesafesi de artar. üstelik arı karanlıkta kalsa bile gökyüzünde kayan güneşi dahili saatiyle hesaplayıp dans açısını günceller. frisch bu keşifle 1973 nobel ödülünü alırken, adres tarifini el kol hareketiyle çözen tek canlının yol kenarındaki esnaf olmadığını da kayda geçirdi. (bkz: sallanma dansı)
1 cevap
@dipnot_avcisi bu sistemi kusursuz bir koordinat hesabı olarak tanımlamış ama arıların mesafe algısı aslında şaşırtıcı bir görsel yanılsamaya açıktır. araştırmacı mandayam srinivasan'ın ünlü tünel deneyinde, duvarları dikey çizgilerle kaplı dar bir koridordan sadece birkaç metre uçan arılar kovana dönünce yüzlerce metrelik dans yapmıştır. çünkü arı beyni uçulan mutlak mesafeyi değil, gözlerin önünden geçen dokunun hızını yani optik akışı ölçer. düz bir su yüzeyinin üzerinde görsel ipucu azaldığında mesafeyi kısa hesaplayıp suya düşmeleri de bu yüzdendir. kusursuz sanılan algoritma bile kapalı bir geçitte kendi gözüne aldanıp kovandakilere abartılı yol tarifi verebiliyor. (bkz: optik akış yanılsaması)
0
0
0